HAMİLELERDE BURUN KANAMASI

GEBELİKTE (HAMİLELİKTE) BURUN KANAMASI
HAMİLELERDE BURUN KANAMASI

Gebelikte burun içerisinde ödem (şişme) ve kan hacminde artışa bağlı olarak burun kanamalarında artış görülür. Bazı hamilelerde gebelik boyunca bir iki ayarayla tekrarlayan bir durumken, bazı hamilelerde sürekli tekrarlayacak kadar ciddi olabilir. Özellikle bu kadar sık tekrarlayan kanamalar da gebelik dışında ek faktörler de rol oynuyor olabilir, bu nedenle mutlaka kulak burun boğaz uzmanına başvurarak muayene olmak gerekir. Kanamanın sebebine göre ilaç veya koterizasyon benzeri uygulamalar yapılabilir. Kanama durumunda oturur pozisyonda burun kanatlarına 5-10 dakika bastırarak kanama durdurulabilir.

Özellikle digara kullanan ve beslenmesi iyi olmayan, burun kuruluğu olan gebelerde burun kanaması daha sık görülür. Bu nedenle sigara kullanmamak, kirli havadan kaçınmak, bol su içmek ve vitaminden zengin meyve sebze tüketmek burun kanamalarını azaltır. Burnu temizlemek için kağıt mendil kullanılmalıdır, su ile yapılan temizlikten ve şiddetli sümkürmeden kaçınılmalıdır. Oturma ve yatak odasının havasının nemlendirilmesi burun kuruluğunu ve kanamayı önler.

GEBELİK RİNİTİ

GEBELİKTE (HAMİLELİKTE) BURUN TIKANIKLIĞI

HAMİLELERDE BURUN TIKANMASI (GEBELİK RİNİTİ)
Gebelik döneminde burun içerisindeki dokuların ve damarların ödemlenmesi (şişmesi) sonucu burun tıkanıklığı artar. Bu hamilelikteki hormonal değişikliğe bağlıdır. Salgı bezlerinde artış meydana gelir. Anne adayı nefes almakta zorlanabilir, gece uyurken rahatsız olabilir.Tabi hamile bir bayandaki buurn tıkanıklılığı her zaman gebeliğin etkilerine bağlı olmayabilir. Gebelikten önce bulunan bir septum deviasyonu (burun kemiğinde eğrilik) veya polip (et parçası) benzeri yapı gebelik döneminde şişmenin de eklenmesi ile şikayetlere sebep olabilir.

Oturma ve yatak odasının havasının nemlendirilmesi burun kuruluğunu azaltır. Sigara kullanmamak, kirli havadan uzak durmak alınacak diğer önlemlerdir.

Gebelikte burun tıkanması ve nefes almakta zorlanma gibi şikayetler varlığında anne adayının bir kulak burun boğaz (kbb) uzmanına başvurması gerekir. Bebek açısından risk yaratmayacak sprey ve diğer ilaçlarla, gerekirse cerrahi müdahale ile tedavi yapılacaktır.

DOĞUMDAN SONRA İDRAR KAÇIRMA

HAMİLELİKTE VE DOĞUMDAN SONRA İDRAR KAÇIRMA (İDRAR TUTAMAMA)
GEBELİK DÖNEMİNDE VE DOĞUM SONRASI İDRAR KAÇIRMA

Hamilelik sırasında idrar kaçırma (idrarını tutamama, üriner inkontinans) problemi oldukça yaygın rastlanan bir durumdur. Hamilelikte sık idrara çıkma hemen her zaman görülen bir durumdur ve normal bir durum olarak kabul edilir; bu duruma bazen idrar kaçırma eşlik edebilir. Bazı hamilelerde ara sıra ve az miktarda idrar kaçırma olurken bazı hamilelerde daha ciddi boyutlarda olabilmektedir. İdrar kaçırma şikayetine gebeliğin ilk 3 ayında nadiren rastlanır, 4. aydan sonra artmaya başlar, gebeliğin son aylarında da yaygındır. Bütün hamilelerin yaklaşık yüzde 50’si idrar kaçırma durumu ile karşı karşıya kalmaktadır. Genellikle doğumdan sonra lohusalık döneminde idrar kaçırma problemi kendiliğinden ortadan kalkar ancak nadiren devam edebilir.

Hamilelerde idrar kaçırma nedenleri:
– Gebelik süresince büyüyen uterusun (rahim) mesaneye baskı yapması
– Mesane ve mesane boynundaki sfinkterin anatomik olarak yer değiştirmesi
– Gebelikte artan progesteron hormonunun mesane sfinkter kaslarında gevşemeye neden olması

Gebelik sırasında görülen idrar kaçırma genellikle “stres inkontinans” şeklindedir yani öksürme, hapşırma, gülme, egzersiz, ani hareket gibi mesane üzerine basıncı arttıran durumlarda gerçekleşen idrar kaçırmadır.
Gebelik sırasında nadiren “urge inkontinans” denilen aniden sıkışma ve tuvalete yetişememe şeklinde gerçekleşen idrar kaçırma da meydana gelebilir. Bu durumda hasta acilen tuvalet ihtiyacı hisseder ve tuvalete yetişmeye çalışır ve tuvalete oturamadan bir miktar idrar kaçırır. Bu tip idrar kaçırma gebelikte nadiren görülür.

Tedavi ve önlem:
Hamilelik sırasında idrar kaçırmayı önlemek için en kolay ve faydalı yöntem Kegel egzersizi yapmaktır. Kegel egzersizi herkesin evinde kısa sürede kendi kendisine yapabileceği basit ve etkili bir yöntemdir. İdrar torbası etrafındaki ve pelvis tabanındaki kasları güçlendirerek istemsiz idrar kaçırmaları engeller. Kegel egzersizleri hakkında ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz. Kegel egzersizine başlar başlamaz fayda beklenmemelidir, hergün düzenli olarak egzersiz yapan kişide genellikle 4-6 hafta sonunda fayda görülmeye başlanır. 6 hafta boyunca Kegel egzersizi yapılmasına rağmen fayda görülmemişse başka tedavi yöntemleri için doktora danışılmalıdır.
İdrar kaçırma zamanlarını not etmek ve çizelge oluşturmak işe yarayabilir. Buna göre gün içerisinde idrar kaçırma olan saatler belirlenir ve bu saattler yaklaştığında planlı olarak idrar yapılırsa idrar kaçırma engellenebilir.

DOĞUMDAN SONRA İDRAR KAÇIRMA
Doğumdan hemen sonraki aylarda idrar tutamama şikayetine yaklaşık %20-30 oranında rastlanmaktadır (postpartum üriner inkontinans). İdrar tutamama şikayeti normal doğumdan sonra daha sık görülmekle beraber sezaryen ameliyatından sonra da görülebilmektedir (kaynak). Bazı araştırmalarda elektif sezaryen doğum sonrası stres üriner inkontinansın normal doğuma göre daha az görüldüğü ancak ilerlemeyen doğum eylemi nedeniyle uygulanan sezaryenlerden sonra oranın normal doğuma benzer görüldüğü belirtilmiştir (kaynak). Bu tür çalışmalarda stres inkontinansın doğum eylemi sırasında pelvik taban doku ve kaslarında meydana gelen hasara bağlı geliştiği vurgulanmıştır.
Doğum sırasında spinal veya epidural anestezi uygulanan hastalar doğumdan sonraki ilk günlerde geçici idrar kaçırma problemi yaşayabilirler, bu tür anestezinin idrar kaçırma şeklinde kalıcı etkisi olmaz.
Kegel egzersizlerine gebelik sırasında ve doğum sonrasında devam etmek doğumdan sonra idrar kaçırmaları önlemek açısından faydalıdır. Doğumdan sonra en az 3 ay düzenli yapılması önerilir.
Doğumdan sorraki aylarda aşırı çay içmek, kahve tüketimi, kolalı içecekler ve alkol tüketimi mesane kontrolünü azaltır; bu tür içeceklerden kaçınmak idrar kontrolünü kolaylaştırır. Bu önlemlere rağmen geçmeyen idrar kaçırma (üriner inkontinans) mutlaka doktor tarafından değerlendirilmelidir.